شيخ راضى آل ياسين ( مترجم : السيد الخامنئي )
28
صلح امام حسن ( ع ) ( فارسي )
موقعيت استراتژيكى - در شمار مهمترين فاصلههاى زمانى از بعد از رحلت پيامبر اسلام تاكنون است ، بررسى كند . ( 1 ) گفتيم : در شمار مهمترين فاصلههاى زمانى . . . به اين دليل كه در اين فاصله ، خلافتى وجود داشته است كه در تاريخ خلافتهاى ديگر بىنظير و نمونه است . و هم در اين فاصله ، شالودهى جدائى ميان حكومتها و قدرتهاى معنوى و روحى و حكومتهاى موسمى ، ريخته شده و پيشگوئى پيامبر اسلام كه : « پس از سى سال ، زمام كار به دست پادشاهى سخت گزنده ، خواهد افتاد » درست در آمده است . . و باز در اين فاصله ، كينهتوزيهاى قبائلى - براى اولين بار در تاريخ اسلام - متبلور گشته است . اگر فصول اين كتاب - پس از كوششى كه در تنظيم آنها به عمل آمده - بتواند آگاهى صحيحى در مورد اين حقايق تاريخى - كه در منابع موجود بسى پراكنده و بدون نظم و پيوستگى و تسلسل ضبط شده - به خواننده به بخشد و قضايا را به همان صورتى كه واقع شده يا نزديك به آن در سطور اين كتاب ثبت كند ، رسالت خويش را انجام داده است . در اين صورت است كه سيماى واقعى حسن بن على جلوه مىكند : خليفهاى زيرك و سياستمدار و با تدبير ؛ مردى آنچنان باهوش و مشكلگشا كه معاوية بن ابى سفيان را - با همهى آمادگى و بيدارى و مكاريش مخصوصا در آن موقعيت - فريب داد ؛ زناشوئىهاى متعدد وى ، نشانهى عظمت و مكانت معنوى او در ديدهى مردم ؛ صلح او با معاويه ، سلاح برندهئى بر ضد دشمنانش در قضاوت تاريخ - و نه معاملهى خلافت و حكومت با پول - و خلاصه ، هر گام سياسى او و هر سياست مثبت يا منفى او - چه پيروز و چه سركوب - آيتى از عظمت و قدرت اوست كه مردم ندانستند